Эрүүл мэнд, спорт “Зүрх тэмтрэх ЗЭН” Хүч бадраах үгс-8
  • 2016/05/12
  • 192
  • 10

Арван тав. Хүн юм бол загас ч биш, шувуу ч биш, хүн л бай.

Загас усандаа умбахад усны хязгаар гэж үгүй.
Шувуу тэнгэртээ дүүлэхэд тэнгэрийн хязгаар гэж үгүй.
Загас усаар амиа хийж, шувуу тэнгэрээр амиа хийдэг юм.
Доогэн

Далайдаа умбах загас, тэнгэртээ дүүлэх жигүүртэн. Хаашаа ч сэлсэн, хаашаа ч ниссэн хязгаар гэж үгүй. Гэмгүй мөрөөрөө амьдрах загас, шувууны хувьд тэр хязгаар үгүй тэнгис, хязгаар үгүй далай нь л амь нас нь юм. Тэдэнд эргэлзээ гэж байхгүй шиг зовлон ч гэж үгүй. Тийм атал, хүн гэдэг өөрийн мэдэлгүй ийн эргэлзэн бодлогоширохыг яана. “Амьдрал гэж юу юм бэ?” “Амьдрах утга учир юунд байна вэ?” “Аяа, амьсгалах ч арга алга.”

Уул нь хүн ч гэсэн шувуу шиг, загас шиг эрх чөлөөтэй, дураараа амьдарвал зохино. Даанч хүн юм болохоор санаан зоргоор болохгүй. Яагаад гээч, толгойноосоо болоод. Хүн толгой дотроо “би ч гэсэн эрх чөлөөтэй амьдармаар…”, “би ч гэсэн байгаагаараа амьдармаар…” хэмээн бодох боловч, ийн бодох толгой нь өөрөө хамгийн том саадыг хийж буй. Бодоод үзэхээр, жигүүртэн шувуу “загас шиг эрх дураараа сэлэх юмсан” гэж бодохгүй. Сэлүүрт загас “би ч гэсэн тэр шувуу шиг хөх тэнгэрээр дүүлэн нисч үзэх юмсан” гэж бодохгүй. Бурханд хандан “гоё юм шиг байна, надад ч гэсэн далавч хайрлаач” гэж гуйхгүй.

“Тэр хүн шиг л…, тэгчих л юмсан…” гэж бодох нь зөвхөн хүн. Тэр ч байтугай “шувуу шиг, загас шиг болохсон” ч гэж бодох нь бий. Гэвч хүнд далавч үгүй шиг сэлүүр ч үгүй. Харин тэдний оронд толгой нь бий. Тэр толгой нь саад болох нь олон хэдий ч, зөвөөр ашиглавал амьдрах хэрэгсэл болох нь ч бий.

Шувуу шувуугаараа сайхан. Жигүүрээ дэлгэн тэнгэр өөд дүүлэн нис. Загас загасаараа л сайхан. Хөлгүй хөх тэнгист хүслээрээ умбан наад. Харин хүн хүнээрээ, өөрөө өөрөөрөө л бай. Толгойгоо ч биеэ ч бүхлээр нь ашигла. Нүдээрээ харж, чихээрээ сонсч, толгойгоороо бодож, гар хөлөөрөө хүссэнээ хийж болох энэ орчлон гайхалтай биш гэж үү?

 

Арван зургаа. Бодит байдлыг үгээр илэрхийлэх аргагүй.

“Хашгираа.”
Зэн үг.

“Үнэн мөнийг үгээр өчиж хайрлаач” гэж гуйхад зэн лам хариуд нь цочмоор чангаар “КААААааа…” хэмээн хашгирч гэнэ. Юу болж байна аа энэ чинь одоо.

Хүний амьдралд байхгүй байж болохгүй зүйлсийн нэг нь яахын аргагүй “үг” юм. “Ээжээ”, “ааваа” ч гэж хэлж чадахгүй нялзрай байсан би сургуульд явж Герман, Англи хэлийг сураад, дараа нь их сургуульд Япон хэлийг сурсан. Мэдээ үзэхэд ч, утсаар ярихад ч, компьютер дээр ажиллахад ч үгийг хэрэглэнэ. Үгээр дамжуулан олон зүйлийг сурч, олон хүнтэй харьцана. Ингэж ном бичиж байгаа нь ч, ном унших нь ч бүгд үгийн ач тус. Үг гэж байгаагүй бол, хүсэл зоригоо ч илэрхийлж чадахгүй. Тиймээс үгэнд талархахгүй байхын аргагүй.

Үг гэдэг мэдээлэл дамжуулах хэрэгсэл болохоос гадна, сэтгэл хөдлөлөө илэрхийлэх гайхалтай багаж болж өгнө. Гэхдээ бүхий л багажны адилаар, буруу ашиглавал том гэмтэл авах нь ч бий. Үг алдаа эндэгдлийг дуудаж, алдаа нь хэрүүлийг авчирч, хэрүүл нь дайныг өдөөнө гэдэг хүн төрөлхтний агуу түүхэнд ганц хоёрхон тохиолдсон зүйл биш шүү дээ. Ялангуяа “ариун үг” хэмээн ёжлогддог орлуулгын хоосон үг нь туйлын аюултай.

Хоолой хатахад, “Май, ус” гэж хэлүүлсэн төдийгөөр амны цангаа тайлагдахгүй. “Ус” гэсэн үг бус, бодитоор ус хэрэгтэй байгаа юм чинь. “Зүрх сэтгэл”, “Хайр халамж”, “Холбоо хамаарал” гэх мэт сайхан үгс чихэнд чимэгтэй ч, доторх нь хоосон бол утгагүй.

Зэнд, үг амьдралаас салан одож, үнэн утгаа алдахаас сэргийлэн “түүхий” үгийг хэрэглэх нь бий. “КААаа” хэмээн хашгирсан нь энэ түүхий үг юм. Энэ хашгирааг сонсоод, түүхий буюу байгаагаараа бодит байдалд эргэн очихыг эрмэлзэх мэт.

Нэлке Мүхо “Герман Зэн Хуваргын Зүрхэнд Цуурайтах Буддын Сургаал 100” номоос.

 

Э.Өнөболд
Тохокү ИС, Инженерийн факультет, Электроник М2
2016.05.12

Сэтгэгдэлүүд ( 10)

  • timberland shoes - 2018/11/14

    A lot of thanks for each of your effort on this web page. My aunt takes pleasure in working on research and it is easy to understand why. A number of us know all about the dynamic means you give great thoughts by means of your website and in addition foster response from people on this content plus our own princess is certainly becoming educated a lot of things. Enjoy the rest of the new year. You have been conducting a fabulous job.

  • adidas stan smith - 2018/11/13

    Thanks for every one of your efforts on this web site. My niece delights in carrying out investigations and it is easy to see why. We all hear all about the lively ways you create advantageous strategies through the web blog and as well encourage participation from other individuals on that concept then our favorite princess is truly learning a whole lot. Have fun with the rest of the new year. Your carrying out a fabulous job.

  • Women Originals NMD Balck - 2018/11/13

    I simply wanted to develop a simple remark in order to appreciate you for those great items you are showing on this website. My considerable internet investigation has finally been honored with pleasant facts to write about with my best friends. I would mention that we readers actually are unequivocally blessed to be in a very good website with so many brilliant professionals with great hints. I feel quite fortunate to have discovered the webpages and look forward to really more exciting times reading here. Thank you once more for everything.

  • stephen curry shoes - 2018/11/12

    I precisely desired to thank you very much yet again. I'm not certain what I would have worked on without those ideas documented by you regarding such a question. It had been a very distressing setting in my view, but discovering a specialised avenue you managed that took me to jump over happiness. I'm grateful for this support and even sincerely hope you know what an amazing job you have been providing training people via a web site. I'm certain you have never encountered any of us.

  • yeezys - 2018/11/11

    My spouse and i felt quite joyful John could round up his investigations with the precious recommendations he made out of the web site. It is now and again perplexing to simply always be freely giving guidelines that many others may have been selling. And now we grasp we need the blog owner to appreciate because of that. The main illustrations you have made, the simple blog menu, the relationships your site give support to instill - it is all exceptional, and it's really making our son in addition to our family do think this article is entertaining, and that is wonderfully fundamental. Thanks for all!

  • zx flux - 2018/11/10

    I'm commenting to let you be aware of of the outstanding encounter my daughter encountered checking yuor web blog. She came to find some details, including what it is like to possess a marvelous giving character to get folks without hassle fully grasp various specialized subject areas. You truly exceeded people's desires. I appreciate you for offering the insightful, healthy, educational as well as easy thoughts on the topic to Janet.

  • retro jordans - 2018/11/09

    A lot of thanks for all of your work on this blog. My mother really likes making time for research and it is obvious why. I know all concerning the dynamic tactic you give invaluable tips via this web site and therefore inspire contribution from some others on that situation then our own princess is in fact becoming educated a great deal. Take pleasure in the rest of the new year. You're doing a first class job.

  • yeezy shoes - 2018/11/08

    I really wanted to write a quick message to express gratitude to you for some of the nice instructions you are giving out on this site. My extended internet research has now been rewarded with professional facts and strategies to exchange with my company. I 'd admit that most of us readers actually are undeniably endowed to live in a wonderful site with very many wonderful people with useful guidelines. I feel truly lucky to have used your entire webpages and look forward to plenty of more awesome times reading here. Thanks once more for all the details.

  • adidas ultra boost - 2018/11/07

    I and my buddies have already been checking the nice information located on your web blog then all of the sudden I had a horrible feeling I had not thanked the site owner for those secrets. These guys ended up so very interested to read all of them and have honestly been taking advantage of them. Appreciation for indeed being so helpful as well as for selecting such helpful guides millions of individuals are really desperate to learn about. Our sincere apologies for not expressing appreciation to you earlier.

  • jordan retro 13 - 2018/11/06

    I simply wanted to jot down a comment to thank you for all the remarkable secrets you are writing here. My rather long internet investigation has at the end been recognized with pleasant ideas to talk about with my family. I would suppose that we readers actually are very much fortunate to dwell in a good site with many perfect people with helpful tactics. I feel very much grateful to have used the web site and look forward to so many more awesome moments reading here. Thanks once more for a lot of things.

Санал болгож байна

© 2018 | Ихнүдэн